Collectieblog

  • EYE Filmmuseum at the Cinema Ritrovato 2017

    woensdag 21 juni 2017

    The greatest archival festival of the world is about to begin again in Bologna, from June 24th on! EYE is presenting films under different sections of the festival this year.

    As the festival seems to expand continuously, the first screening actually takes place even before the festival begins: On Thursday 22nd, Donald Sosin accompanies Menschen am Sonntag on the Piazza Maggiore. The film is restored by EYE back in 1998, at the Immagine Ritrovata laboratory, curated by Martin Koerber. The festival is showing the digitally remastered DCP version by the Deutsche Kinemathek, as part of the “Sunday in Bologna” program curated by Neil McGlone and Alexander Payne.

    During the festival, four films from 1917 are being screened in the “Hundred Years Ago: 1917” program, curated by Karl Wratchko.

    On Thursday 27th, as part of the “Cinema Anno2; 1897” program, 16 Mutoscope&Biograph films from our collection are included. These films are screened from the 35mm duplication prints, that were made from the 68mm originals.

    There are other EYE films or EYE-related presentations to discover throughout the festival. Among those, the new Cineteca di Bologna restoration of the film La Tragica fine di Caligula Imperator (IT, Ugo Falena, 1917) for which EYE has lent its nitrate print that served as reference for the re-insertion of the intertitles. Around this film two events take place: a workshop launching the new research project: “Il cinema muto italiano e le altre arti” on Sunday, and also a round table discussion on Monday  morning.

    Another production where EYE has a strong presence is this year’s DVD; “I colori Ritrovati”, containing 36 colored non-fiction films from the 1910s, particularly dedicated to Kinemacolor, Pathecolor and Chronochrome. On this double DVD, seven films are from the EYE collection, including the Kinemacolor film Coronation Drill At Reedham Orphanage (GB, 1911), which is also part of the Kinemacolor screening on Tuesday.

    EYE is also the co-producer of the film Rêve au Tuschinski  by Jérôme Diamant-Berger (FR, 2017), featuring Max von Sydow. This film about the historical Amsterdam film theatre Tuschinski and its owner, will premiere on Friday within the section “Documents and Documentaries”.

    EYE will be represented by several staff members this year: our director Sandra den Hamer, vault manager Catherine Cormon, silent film curator Elif Rongen-Kaynakçi, programmer Leo van Hee and curatorial assistant Gerdien Smit will be in Bologna, along with many past and present student interns.

     

    Here is the full list of the compilation programs and the DVD, mentioned above:

    In “1897: year two of cinematography” (Mutoscope&Biograph program):

    Changing guard (Berlin), Albany day boats, Keystone express, Battleships 'Maine' & 'Iowa', A Pillow fight, Fort Hill fire station, Place de la Concorde, Harvesting corn, Threshing machine at work, The Haverstraw tunnel, The Crookedest railroad yard in the world, The Military review at Aldershot, Passage des portiques, Jumbo, horseless fire-engine, A Camp of Zingari gypsies, Les Parisiennes

    In 1917; Hundred Years Ago program:

    Das Bacchanal des Todes oder das Opfer einer grossen Liebe, (DE, Richard Eichberg, 1917, Central Film Vertrieb), Holland in ijs - 1917  (NL, Willy Mullens, 1917, Alberts Frères), De Petroleumbrand te Vlissingen, (NL, 1917, Kinematograaf Pathé Frères), Kanalen en windmolens (NL, 1917, Kinematograaf Pathé Frères [?])

    I colori Ritrovati DVD:

    Barcelone, principale ville de la Catalogne (FR, Segundo de Chomón, 1912, Pathé Frères), Parc national de Yellowstone, Le (FR,1917, Pathé Frères), Culture de caoutchouc en Malaisie, La (FR, 1912, Pathé Frères), Récolte du riz au Japon, La (FR, 1910, Pathé Frères), Grande fête hindoue du Massy-Magum, La (FR, 1913, Pathé Frères), Chenille de carotte, La (FR, 1911, Pathé Frères), Coronation Drill At Reedham Orphanage (GB, 1911, Urban Trading).

    Holland in Ijs - 1917Les Parisiennes (1897)

     

    festival, filmfestival, archief, filmrestauratie, dvd. Mutoscope & Biograph, 1897, Il Cinema Ritrovato, Cineteca de Bologna
  • Moving to the Collection Centre: the technical move

    dinsdag 26 april 2016

                                                                                                                                          

    It has been well over a month since my first collection blog about the move to the new Collection Centre in Amsterdam Noord. Last week was an important and extensive stage in the moving process, as the technical move was carried out. Amongst the technical devices that needed to be rehoused carefully, were Steenbeck’s flatbeds and the Scanity  filmscanner. These heavy machines  were hoisted out of the Overamstel building by crane.

                          
    As you can see from the pictures, this was a great operation. Luckily, the Steenbeck company was present to prepare the flatbeds/viewing tables for the move. On these tables, varying from rewinding tables to editing tables with two screens and speakers, film and sound can be run individually and matched to synchronize. The originally German-based company was taken over by one of its former Dutch dealers in Venray, in 2003. Besides the maintenance that is involved with the delicate mechanisms of these machines, the company’s focus remains with developing viewing and editing tables as it has been for the last 60 years. (For more information on the history of Steenbeck, see their company's history page).
     

             

                                                                                            

    Film scanning: Scanity's technology

    Scanity is another machine of great importance to the EYE archive and the Film Conservation & Digital Access department. With this, we have the possibility to scan 16mm and 35mm analog film image (and sound) up to a 4K digital format at a high pace. The demand for analog film scanned digitally is high. As digital born films are issued in 4K, the demand on historical film - and its gatekeepers - is changing because of it. The European Broadcasters Union (EBU) has set up guidelines that apply here, as quoted by Giovanna Fossati in her book From Grain to Pixel: The Archival Life of Film in Transition:

    Technology is now available to scan and digitize the full information available in film images. Experience with such equipment shows that a pixel pitch of 6 μm (about 160 pixels per mm) is considered sufficient to reproduce current film stocks. This corresponds to a scan of 4k x 3k (actually 4096 x 3112) over the full aperture on 35 mm film. If film is scanned at lower resolution (corresponding to a larger pixel spacing), less information is captured and more aliasing artefacts are introduced” (EBU 2001 in Fossati, p. 77).

    Besides the advantages of Scanity in high-paced scanning of EYE’s archival films for use within and outside of EYE, it has some other features that are most important for the sort of film the archive holds. Scanning film is often a precarious undertaking because of the state of many archival films. Scanning film is often a precarious undertaking because of the state of many archival film footage. It can suffer from shrinkage, warping, loose splices, rips, mold, etc. The process can be stressing the film and deteriorating the film’s state ever further. If we for example look at the perforations of a certain film copy, they can be torn in many ways, such as on this image (left). The perforations are used for the transport through most projectors, editing tables, and other machines. These systems, as well as many scanning systems, pick up the film by sprockets or pins that go through the perforations. Because of this, the perforations have a tendency to wear easily. Scanity on the other hand, does not use the perforations for transporting the film through the machine for the scanning process.

    (Source: DFT Film)

     The technique Scanity uses instead is based on a capstan and roller gate transport system. This entails that the film is not guided through the machine by fixed guides, but instead goes through the scanning process on a number of rollers.The capstan on the machine makes for a relaxed move of the film through the process. Still, for scanning the film it is essential to identify the film per frame. This because if the perforations are not located, the image stability of the digital scan will not be up to standards. To make this possible, Scanity uses a camera technology dedicated to detect the perforations without having to physically use them. This makes for a steady digital scan in the end. For more information from DFT’s perspective on digitization of analog film and how Scanity works, see DFT's datasheet.

    At this point in time, gathering the EYE collection in this new Collection Centre has proven to be a great success: from February until today, about 85% of the 200.000 cans that needed to be processed and barcoded have found their new place into the shelves. It has been great to find titles that inspire your inner film geek to re-watch, not to mention the beautiful and/or completely ruined film cans. The film in the can below is for example taken out and put into a new can, left from the corroded one on the picture. Under the right circumstances, these cans are archived under the same roof as the Film Conservation & Digital Access department, the EYE Study and other departments that work closely with this collection. To keep updated on the different stages of the move to the Collection Centre, keep an eye (...) on this collection blog!

    archief, archive, digitalisering, digitization, technology, Collection Centre, Steenbeck, Scanity, barcoding project, collectie, collection
  • Collection H. Rider Haggard: Imperialist adventure fiction in silent and sound film

    maandag 7 maart 2016

    In the early 2000s the EYE Filmmuseum received a large amount of film-related materials (in particular about Dutch silent film) through the estate of film collector and historian Geoffrey Donaldson (1929-2002). In a previous blog entry we already talked about the archive of the Kinsbergen family which was created from the materials from this particular archive. Another part of the collection which has recently been inventoried consisted of 2 boxes containing 8 binders with material about the British author Henry Rider Haggard. Six of which contained information about films adapted from Haggard's works. Haggard, who is most widely known for his adventure stories set in exotic locations (predominately the jungles of Africa), is widely regarded as one of the first people to popularize the so-called “Lost World” literary genre.

    Henry Rider Haggard was born in Bradenham (Norfolk) on June 22nd 1856 as the eight of ten children. As the son of a barrister he was educated at Ipswich Grammar school and by private tutors. At age 19 he was sent to southern Africa as part of the staff of Sir Henry Bulwer, the governor of the South African province Natal. He was present during the signing of the treaty with the Boers (settlers in that region who had predominately Dutch ancestry) and the annexation of the Transvaal region by the British government. He later became head of his own government department. On August 11, 1880 he married Mariana Louisa Margitson and returned to England after the Transvaal gained independence in 1884. They had four children, one son (who tragically died from measles at age 10) and three daughters who he named after characters from his books. His first commercial success came with his fourth book, “King Solomon’s Mines”, an adventure novel in the vein of Robert Louis Stevenson’s “Treasure Island”. Among his most popular creations were Allan Quatermain, the hero of “King Solomon’s Mines” (and it's sequels), and Ayesha, the title character of his fifth book “She” (the novel that was most frequently adapted to the screen, at least 13 adaptations according to Donaldson).

    Donaldson collected everything he could find about films made from Haggard's books ranging from the earliest silent versions till the most recent film adaptation of "Allan Quatermain", “Allan Quatermain and the Lost City of Gold” (USA, 1987) with Richard Chamberlain and Sharon Stone. The latter a sequel to the 1985 film "King Solomon's Mines" which tried but failed to reach the same level of success as Spielberg's Indiana Jones movies. The meticulously research contained personal notes in which Donaldson gave further details about the cast and crew and discussed whether the film should be considered part of the Haggard filmography. In some cases, as with the Méliès film “La Danse du Feu” (France 1899) he concluded that the film should not be considered as a adaptation of “She”, as some other film historians had suggested.

    Among the materials collected were more than 300 photographs and (vintage) postcards aquired from a number of archives around the world as well as a few original publicity items such as brochures, pressbooks and posters. 

      

     

     

     

     

     

     

     

      

    Donaldson's research included information about some of the more obscure versions of Haggard adaptations such as a Musical version of "She" called "Malika Salomi" (India, 1953) from India and a TV version of "King Solomon's Mines" from South Africa as well as a variety of photographs from lost silent films such as two US films from 1917 "Heart and Soul" and "Cleopatra" starring the famous Vamp Theda Bara.

     

    Those familiar with Dutch silent film might be particularily interested in the Austrian silent film "Die Sklavenkönigin" (1924), a version of the novel "Moon of Israel". One of the stars of the movie was the Chilean actor Adelqui Migliar who is most famous for appearing in a great number of Dutch productions. This connection is quite remarkable given the fact that Donaldson was particularily interested in Dutch film, spoke out against the claim by earlier Dutch filmscholars that the Netherlands had not been very prolific during the silent film era  and is well-known for writing "Of Joy and Sorrow" an indepth filmography about the Dutch silent film period.

     

    Dana Pastor, intern filmrelated collection

     

    silent film, sound film, Geoffrey Donaldson, H. Rider Haggard, stille film, archief, collectie, collection, archive, lost films, adaptation
  • Animatiefilmpjes St.Joost: Archive Overload

    dinsdag 24 november 2015

    Een groep vierdejaars animatiestudenten van de Academie AKV|St.Joost heeft korte geanimeerde teasers gemaakt van ongeveer 1 minuut, waarbij zij zich hebben laten inspireren door de Filmgerelateerde collecties van EYE. In een serie publiceren we hier deze filmpjes, die ook als voorfilm vertoond kunnen worden. Veel van de filmmakers hebben deze blog als vertrekpunt gebruikt bij de keuze voor het onderwerp van hun animatie.

    Om deze video te bekijken moet je cookies accepteren klik hier

    In de teaser Archive overload van Guusje Dekker worden verschillende stukken uit de collectie en het archief vertoond, om een indruk te geven van de enorme omvang van EYE's collecties. Guusje over de insteek van het filmpje: "Het beeld van een archief dat ik altijd voor ogen had, was een ruimte met grote eikenhouten boekenkasten en opbergmappen met een muffe geur van het stof. Dikke boeken met vergeelde bladen en dozen met oude kranten. Mijn idee van een archief was een opbergplek waar bijna niemand meer kwam, die verzorgd werd door een oude bibliothecaresse."

    Het archief bleek totaal anders te zijn dan ze verwachtte: "Mijn bezoek aan het EYE filmarchief heeft dit veranderd. Er staan zeker boeken en opbergmappen, maar het archief was juist erg levendig. Er waren veel mederwerkers van jong tot oud die hard aan het werk waren om het archief te ordenen en verzorgen. Graag wilde ik dat het archief net zo levendig overkomt als dat ik het aantrof. De 'oude look' heb ik gekozen om te benadrukken hoe lang het archief al bezig is met materiaal te verzamelen." 

    De stemmen in het filmpje zijn van Yvette Verweij (telefoniste) en tegenspeelster Roxana Van der Meulen. De voice over van Yvette Verweij werd opgenomen in HollandStudio's door Paul Van de Veerendonk. Kijk voor een uitgebreid overzicht van het werk van Guusje Dekker op haar website.

    EYE's animatiespecialist Mette Peters begeleidde het maakproces van alle St. Joost- teasers. Zij schreef eerder een interessant blogartikel over het belang van het conserveren van niet alleen animatiefilms zelf, maar ook het filmgerelateerde materiaal  zoals artwork (waaronder tekeningen en animatiepoppetjes) en documentatie. De varieteit aan materialen die voor dit soort films worden gebruikt, uiteenlopend van plastic, metaal, hout, textiel en gevonden objecten, die niet altijd even makkelijk houdbaar zijn- zoals te zien aan onderstaand poppetje- zorgt hierbij voor een grote uitdaging.

    Aladdin artwork

     

    animatie, AKV/St.Joost, archief
  • Loet C. Barnstijn's Filmstad

    donderdag 17 september 2015

    EYE bezit een interessant archief over de filmpionier Loet C. Barnstijn en de door hem opgerichte studio Filmstad in Den Haag. Hij was een innovatieve ondernemer die de Nederlandse filmindustrie naar het model van de Amerikaanse filmstudio's wilde inrichten.

    Loet Barnstijn studio
    Loet C. Barnstijn, oftewel LCB zoals hij zich liet noemen, begon zijn carrière als bioscoopexploitant en filmdistributeur in de jaren tien en twintig, waarvoor hij op reis ging naar Amerika. Daar zag hij al in 1927 de komst van de eerste geluidsfilms en het geluidssysteem de Vitaphone. Gebaseerd hierop ontwikkelt hij zelf in Nederland de Loetafoon, waarmee hij met succes voorstellingen organiseert. De nieuwe ontwikkeling inspireert hem om zelf films te maken "met Nederlandse acteurs, die ons in onze eigen taal van het witte doek toespreken."

    Werkfoto LCB Filmstad

    Daarom besloot hij als co-producent de volkskomedie De Jantjes, waarvan de productie wegens geldgebrek was stilgelegd, uit het slop te helpen. De film werd een groot succes en met de twee ton die dit Barnstijn opleverde, opende hij zijn eigen filmstudiocomplex. Op Landgoed Oosterbeek in Wassenaar werd een monumentale villa uitgebreid met twee studiohallen, een montageruimte en een laboratorium. Alles was dus ter beschikking om volledige speelfilms te produceren.

    Bij de opening op 12 oktober 1935 waren 800 gasten aanwezig, onder wie Louis Lumière. De opnames van de eerste film, de elegante detective Het Mysterie van Mondscheinsonate waren toen al van start gegaan. De films hadden echter niet altijd het verwachte succes, maar Barnstijn, slimme zakenman als hij was, wist meer inkomsten te vergaren door de set (tegen betaling van 22 cent) open te stellen voor het publiek, dat massaal toestroomde.

    Cast en crew Merijntje Gijzen's Jeugd

    Er ontstond een levendige internationale gemeenschap in de filmstudio, van veelal uit Duitsland en midden-Europa gevluchte joodse filmvaklieden en regisseurs, waaronder Kurt Gerron. Na de Duitse inval kwam hier abrupt een einde aan en werden velen van hen opgepakt. De laatste oorlogsjaren werd de studio evenals filmstudio Cinetone in Amsterdam ingelijfd bij de Duitse filmproductiemaatschappij Ufa en werden er propagandafilms gemaakt. In 1944 viel het doek definitief, toen het complex werd vernietigd door een Britse V2-raket.

    Barnstijn was toen al vertrokken naar Amerika, waar hij verder werkte als filmverhuurder. In 1953 overleed hij in zijn woonplaats Great Neck, op Long Island. Van het studiocomplex staan nog enkele gebouwtjes overeind, waaronder de filmopslagruimte en het laboratorium. EYE heeft een aantal dozen met archivalia van Barnstijn's Filmdistributie en Filmstad Den Haag, waaronder een dagboek van A. Sauter, die bedrijfsleider was van Ufa Filmstad Den Haag in de oorlogsjaren, en veel foto's en krantenknipsels.

    archief, Loet C. Barnstijn, foto, werkfoto
  • Herbert Curiël draagt archief over aan EYE

    donderdag 3 september 2015

    Onlangs heeft filmmaker Herbert Curiël zijn archief aan EYE overgedragen. Het is een omvangrijk archief van ongeveer dertig verhuisdozen. EYE beschouwt dit als een unieke en belangrijke aanwinst voor de Nederlandse filmgeschiedenis.

    De 87-jarige Curiël werd in 1975 bekend met de speelfilm Het jaar van de kreeft, naar de roman van Hugo Claus. In 1970 deed hij al stof opwaaien als maker van een controversiële korte film over een Griekse politieke vluchteling, De aktivist. De Nederlandse politiek vreesde dat de diplomatieke verhoudingen tussen Griekenland en Nederland verstoord zou worden, wat Curiël veel publiciteit bezorgde. Voor zijn latere film Cha-Cha dook hij met Herman Brood en Nina Hagen in de Amsterdamse punk/new wave scene. Dit  leverde een even opwindende en chaotische film op als het leven van Curiël zelf. In 1989 verscheen Rituelen, met Thom Hoffman en Derek de Lint in de hoofdrollen. Curiël schrijft nog steeds scenario’s.

    Minder bekend is dat hij al vroeg internationaal carrière maakte als bijrolacteur, onder andere in de klassiekers Lawrence of Arabia (David Lean, 1962) en Cleopatra (Joseph L. Mankiewicz, 1963). Hij werkte in zijn jonge jaren ook mee aan buitenlandse films die in Nederland werden opgenomen, zoals Spy in the Sky! (W. Lee Wilder, 1958) en The Diary of Anne Frank (George Stevens, 1959).

    Het is een veelzijdig archief, dat nog moet worden ontsloten, bestaande uit onder andere foto's, correspondentie, productiemateriaal zoals call sheets en scripts, en blikken met zijn films. Onlangs is er een documentaire uitgezonden waarin Curiël terugkijkt op zijn jeugd in de oorlog.

    archief
  • Animatiefilmpjes St. Joost: Archive overload

    vrijdag 28 augustus 2015

    Een groep vierdejaars animatiestudenten van de Academie AKV|St.Joost heeft korte geanimeerde teasers gemaakt van ongeveer 1 minuut, waarbij zij zich hebben laten inspireren door de Filmgerelateerde collecties van EYE. In een serie publiceren we hier deze filmpjes, die ook als voorfilm vertoond kunnen worden. Veel van de filmmakers hebben deze blog als vertrekpunt gebruikt bij de keuze voor het onderwerp van hun animatie.

    Om deze video te bekijken moet je cookies accepteren klik hier


    In de teaser Archive overload van Guusje Dekker worden verschillende stukken uit de collectie en het archief vertoond, om een indruk te geven van de enorme omvang van EYE's collecties. Guusje over de insteek van het filmpje: "Het beeld van een archief dat ik altijd voor ogen had, was een ruimte met grote eikenhouten boekenkasten en opbergmappen met een muffe geur van het stof. Dikke boeken met vergeelde bladen en dozen met oude kranten. Mijn idee van een archief was een opbergplek waar bijna niemand meer kwam, die verzorgd werd door een oude bibliothecaresse."

    Het archief bleek totaal anders te zijn dan ze verwachtte: "Mijn bezoek aan het EYE filmarchief heeft dit veranderd. Er staan zeker boeken en opbergmappen, maar het archief was juist erg levendig. Er waren veel mederwerkers van jong tot oud die hard aan het werk waren om het archief te ordenen en verzorgen. Graag wilde ik dat het archief net zo levendig overkomt als dat ik het aantrof. De 'oude look' heb ik gekozen om te benadrukken hoe lang het archief al bezig is met materiaal te verzamelen." 

    De stemmen in het filmpje zijn van Yvette Verweij (telefoniste) en tegenspeelster Roxana Van der Meulen. De voice over van Yvette Verweij werd opgenomen in HollandStudio's door Paul Van de Veerendonk. Kijk voor een uitgebreid overzicht van het werk van Guusje Dekker op haar website.

    EYE's animatiespecialist Mette Peters begeleidde het maakproces van alle St. Joost- teasers. Zij schreef eerder een interessant blogartikel over het belang van het conserveren van niet alleen animatiefilms zelf, maar ook het filmgerelateerde materiaal  zoals artwork (waaronder tekeningen en animatiepoppetjes) en documentatie. De varieteit aan materialen die voor dit soort films worden gebruikt, uiteenlopend van plastic, metaal, hout, textiel en gevonden objecten, die niet altijd even makkelijk houdbaar zijn- zoals te zien aan onderstaand poppetje- zorgt hierbij voor een grote uitdaging.
    Origineel artwork van Aladdin and the Magic Lamp (George Pal, NL, 1939). Poppetje van hout, metaal en waarschijnlijk synthetische materialen. Collectie EYE Filmmuseum. Copyright Philips Company Archives.







    AKV/St.Joost, publiciteitsmateriaal, affiche, archief, foto, animatie
  • Animatiefilmpjes St. Joost: Archief Truus van Aalten

    vrijdag 10 juli 2015

    Een groep vierdejaars animatiestudenten van de Academie AKV|St.Joost heeft korte geanimeerde teasers gemaakt van ongeveer 1 minuut, waarbij zij zich hebben laten inspireren door de Filmgerelateerde collecties van EYE. In een serie publiceren we deze filmpjes, die ook als voorfilm vertoond kunnen worden. Veel van de filmmakers hebben deze blog als vertrekpunt gebruikt bij de keuze voor het onderwerp van hun animatie.



    Marlijn van Nuenen en Dewi de Bue brachten met deze vijfde teaser, getiteld Truus, de vergeten filmactrice Truus van Aalten (1910-1999) weer tot leven. In het filmpje bladert zij door het fotoalbum van haar korte maar roemrijke vooroorlogse filmverleden, waarin zij in ruim veertig Duitse films en één Nederlandse film speelde.

    Oproep voor filmsterren

    Van Aalten werkte bij Peek & Cloppenburg  in Amsterdam, maar droomde al sinds haar kindertijd van een leven als filmster. Toen ze in 1926 de hiernaast staande advertentie in de krant zag met een oproep van de  Filmmaatschappij UfA in Berlijn voor talentvolle actrices, ging haar droom in vervulling.
    Ze liet portretfoto's maken op de Kalverstraat en kreeg vervolgens een bijrolletje in een film. In Berlijn zou ze uitgroeien tot een grote ster. In recensies werden haar komische talenten geprezen. Ook de overgang naar de geluidsfilm doorstond ze glansrijk; haar stem was goed en ze kon inmiddels aardig Duits spreken. Haar opvallende bobkapsel, toen een uiting van vrouwenemancipatie, had ze overgenomen van de Amerikaanse filmdiva Colleen Moore.

    Vanaf eind jaren twintig werd het filmmaken in Duitsland door de opkomst van de nazi's echter steeds meer beladen. Haar roem was echter inmiddels ook doorgedrongen in Nederland, en  in 1934 werd ze gevraagd voor de Nederlandse speelfilm Het meisje met den blauwen hoed, die een groot succes werd. Helaas stond haar accent, dat inmiddels te Duits was geworden, ook haar Nederlandse vervolgcarrière in de weg. Na de oorlog lukte het haar niet meer om haar comeback te maken in de filmwereld, en begon ze, heel toepasselijk, een succesvolle handel in souvenirs.
    Een kist vol souvenirs

    Dankzij het tot de verbeelding sprekende archief  dat EYE ontving van haar nichtje in 2009, tien jaar na haar overlijden, blijft haar herinnering bewaard in vele portretfoto's, brieven, knipsels uit kranten en tijdschriften uit haar tijd en publiciteitsmateriaal. Op deze foto van het archief is rechts van het midden een reclamebord te zien voor Het meisje met den blauwen hoed.

    In een eerder blogbericht is meer archiefmateriaal over Truus van Aalten te vinden en een link naar de inventaris. Daarnaast heeft het Arnhems historisch tijdschrift in haar editie van juni 2015 een uitgebreid artikel gewijd aan Van Aalten, die in Arnhem geboren werd.

    Truus van Aalten, AKV/St.Joost, archief
  • Première Fietsen naar de maan

    vrijdag 19 juni 2015

    Johan Walhain in een still uit Fietsen naar de maan

    Op 28 juni gaat in EYE de gloednieuwe restauratie van Fietsen naar de Maan  uit 1963 in première. Deze speelfilm is een door de nouvelle vague geïnspireerd tijdsdocument van het volkse Amsterdam vlak voor de opmars van Provo en hippies, en vormde het debuut van Jeroen Krabbé. Het oorspronkelijke beeld-en geluidsnegatief van de bioscoopversie waarop de restauratie gebaseerd is, werd vorig jaar teruggevonden in het Stadsarchief Amsterdam.

    In de film van Jef van der Heyden spelen Bernhard Droog, Johan Walhain en Ton Lensink drie broers:  een politieman, een schroothandelaar en een kunstenaar. De drie vertegenwoordigen elk één van de eigenschappen van hun overleden vader, namelijk charmante onhandigheid, een artistieke aanleg en een speelse zakelijkheid. Hun worstelingen met het leven leiden tot allerlei tragikomische situaties. De fiets bepaalde toen ook al het stadsbeeld, en de titel symboliseerde volgens de regisseur destijds "het menselijke streven naar het onbereikbare".
    

    Regisseur Jef van der Heyden op de set bij Fietsen naar de maan


    Voor de binnenopnames werden decors gebouwd in de Amsterdamse filmstudio Cinetone (de huiskamers van twee van de broers en een kroeginterieur), maar de buitenopnames geven een mooi beeld van de sfeer in de stad.

    De film past in een beweging van jonge regisseurs met een klein budget die steeds meer op straat gingen filmen om het 'echte leven' te vangen. Dit werd toen mogelijk doordat de filmapparatuur lichter en goedkoper werd. Van der Heyden filmde (vaak met een verborgen camera) op vele plekken in de stad, onder andere het Waterlooplein en het Leidseplein.

    Het publiek interesseerde het echter niet; bij de meeste bioscopen werd hij na een week al uit de roulatie gehaald, en voor de recensenten kon de film de vergelijking met de Franse nouvelle vague niet doorstaan. De regisseur en de producent P. Hans Frankfurter raakten gebrouilleerd, waardoor de film later ook nooit op dvd of video is uitgekomen.

    Met terugwerkende kracht wordt nu de onschatbare waarde van de film ingezien en komt deze alsnog in een beperkte oplage uit op een dvd. Bij de première wordt deze uitgereikt en zijn Maartje van der Heyden en Guido Frankfurter, de kinderen van respectievelijk de regisseur en de producent (inmiddels beiden overleden) te gast evenals Michiel Kerbosch, die als 16-jarige in de film meespeelde.
    

     

    Aankondiging, uit het archief van P. Hans Frankfurter

    In de archieven van EYE bevindt zich een aantal still- en werkfoto's, evenals het scenario, publiciteitsmateriaal en enkele brieven van de regisseur. Een treffende terugblik op Fietsen naar de Maan is te vinden in een artikel in Ons Amsterdam van Harry Hosman, die werkt aan een boek over Amsterdam in de film:

    "Zelden gaf Amsterdam zich zo bloot in een Nederlandse speelfilm. De straten, de havens, de pleinen, de stegen en grachten, ze zijn adembenemend grijs, grauw, vies. Maar tegelijk onweerstaanbaar aantrekkelijk en mooi. Fietsen naar de maan ademt de triestheid van het vergaan van de tijd."
     

     

    filmcamera, still, publiciteitsmateriaal, werkfoto, archief, Nederlandse film
  • Filmmaker René van Nie komt zijn archief brengen

    vrijdag 29 mei 2015

    https://fbcdn-sphotos-d-a.akamaihd.net/hphotos-ak-xpa1/t31.0-8/11174657_825155544244366_4310661059694233909_o.jpg

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

    Filmmaker René van Nie met  Soeluh van den Berg, Hoofd afdeling curatoren van EYE. Foto Bubo Damen

    De op Aruba wonende Filmmaker René van Nie heeft persoonlijk zijn archief overgedragen aan EYE. Dit deed hij ter gelegenheid van de première van de onlangs verschenen documentaire Kind van de Zon. Hierin wordt de maker van 200 documentaires voor verschillende ministeries, instellingen en bedrijven en ruim 300 bioscoop- en televisiespots en korte films, die 'een rijk leven leidde vol geld en vrouwen' geportretteerd.

    René van Nie (Overschie,1938) kwam al op jonge leeftijd in dienst als assistent bij filmpionier Max de Haas en zijn filmmaatschappij Visie. Voor de Hilversumse filmfabriek Cinecentrum en later als freelance cameraman zou hij meewerken aan meer dan 3000 items voor de Nederlandse en buitenlandse televisie en in opdracht voor vooral culturele instellingen. Hij legde zich toe op het schrijven, produceren en regisseren van documentaires en portretten, zoals de (destijds) spraakmakende film Bronbeek bijvoorbeeld (1969) over oud-strijders in tehuis Bronbeek te Arnhem. 

    Na zijn eerste korte speelfilm Blackmail  (1970) volgden nog vijf lange speelfilms, waaronder de taboedoorbrekende film Doodzonde (1978, zie het publiciteitsmateriaal hieronder) met een sterrencast waaronder Willeke van Ammelrooy, René Soutendijk en Jan Decleir. Zijn strenge Rooms-katholieke opvoeding zou de inspiratiebron zijn geweest voor deze film, waarin een groep kritische kunstenaars een kerk bezet om de sloop te voorkomen.

    Halverwege de jaren tachtig stopte hij met filmen en vestigde zich op Aruba, waar hij zich wijdt aan schrijven, kunst en een eigen eethuisje. De actrice en tv-presentatrice Nada van Nie is zijn dochter.

    Het archief bevat met name krantenknipsels, recensies en oorkondes, maar ook publiciteitsmateriaal voor films. Opvallend onderdeel hiervan zijn onderstaande stillfoto en het uiteindelijke, hierop gebaseerde affiche van Doodzonde. Zoek de verschillen!

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

    Max de Haas, René van Nie, archief, Nederlandse film

Pagina's