Collectieblog

  • Affiche Salammbô in het Rijksmuseum van Oudheden

    donderdag 29 januari 2015


    Affiche 1925, ontwerp Frans Bosen
    In de grote tentoonstelling Carthago in het Rijksmuseum van Oudheden is dit filmaffiche uit de collectie van EYE te zien.

    In de tentoonstelling wordt aandacht besteed aan de beeldvorming van Carthago in de moderne media. De roemruchte havenstad lag aan de kust van het huidige Tunesië en was waarschijnlijk in de negende eeuw voor Christus gesticht door de Feniciërs. Nu zijn er alleen ruïnes over. Carthago is bekend van de Punische oorlogen met het Romeinse Rijk, waarvan senator Cato de Oude naar verluidt steevast elke redevoering besloot met de uitspraak: "Overigens ben ik van mening dat Carthago moet worden verwoest." Zo geschiedde ook: Carthago zou door de Romeinen met de grond gelijk worden gemaakt.

    Salammbô is  een stille film uit 1925 van Pierre Marodon op basis van de historische roman van Gustave Flaubert uit 1862. Dit boek vestigde de reputatie van Carthago als een rijk waar wreedheid en losbandigheid hoogtij vierden. Het gaat over de liefde van de mooie Carthaagse priesteres Salammbô, die is opgesloten in een paleis, voor de huursoldaat Matho. De verleidelijke magie van een betoverde sluier wordt hen fataal. 

    De film was gemaakt voor een grootse première in het Opéra Garnier in Parijs en alles werd dan ook uit de kast gehaald om er een waar spektakel van te maken. De geweldige kostuums, exotische decors, beroemde filmsterren als Jeanne de Balzac, Victor Vina en Rolla Norman in de hoofdrollen en de meesterlijke filmsymphonie van Florent Schmitt konden helaas de zeer matige kwaliteit van de film niet verbloemen. Critici en kijkers haakten af vanwege het incoherente verhaal. De film ging al na vijf voorstellingen uit de roulatie, waarna hij in een zwart gat van vergetelheid verdween. Door de herontdekking van de meer dan twee uur durende symphonie van Schmitt, die wel alom geprezen wordt, werd hij 66 jaar na de première weer vertoond met orkest in dezelfde opera.

    Een pagina uit het weekblad Cinema & Theater uit 1926
     
    De maker van het affiche was de Nederlandse graficus en reclameontwerper Frans Bosen (1891-1949), waarvan EYE nog meer affiches in haar collectie heeft. Opvallend zijn de heldere kleuren en vormen, die hij verkreeg door het toepassen van linoleumsnede in plaats van de meer bewerkelijke steendruktechniek die toen gebruikelijk was bij affiches. EYE bezit een grote collectie van zijn werk, waarvan een groot deel opgeslagen lag in de school in Haarlem waar hij tekenles gaf.  Alle EYE-affiches van Bosen zijn gedigitaliseerd en te vinden op de website Geheugen van Nederland.



    Frans Bosen, affiche, Zwijgende film
  • Rebel Without a Cause/ Botsende Jeugd

    donderdag 22 januari 2015

    Onder de titel Botsende Jeugd werd de legendarische tienerfilm Rebel Without a Cause (1955, Nicholas Ray, VS) destijds in Nederland uitgebracht. De op hoge resolutie (4K) gerestaureerde versie is gisteren in EYE in première gegaan.

    De rebelse hoofdpersoon Jim Stark gaat de strijd aan met zijn ouders en zijn treiterende klasgenoten.

    De film, waarin voor het eerst spijkerbroeken door niet-cowboys gedragen werden, vormde in Amerika een beginpunt van de jongerencultuur.

    Tevens ging Rebel Without a Cause de geschiedenis in als het einde van de carrière van de 24-jarige filmster James Dean. Een maand voor de première kwam hij om bij een auto-ongeluk.

    Overigens was hij niet de enige van de hoofdrolspelers die de film niet lang overleefden. Zijn filmgeliefde Natalie Wood verdronk op haar 43ste en zijn tegenspeler Sal Mineo werd vermoord toen hij 37 was.
    Alleen voor Dennis Hopper zou een mooie lange carrière in het verschiet liggen als 'enfant terrible' van Hollywood, hij overleed pas in 2010.

    Anton Corbijns nieuwe film Life gaat over James Dean en zijn vriendschap met fotograaf Dennis Stock van het Amerikaanse tijdschrift Life. Deze film met o.a. Robert Pattinson en Ben Kingsley in de hoofdrol gaat in februari op het Filmfestival in Berlijn in première.

    Hierbij een foto uit de EYE-collectie waarop we de andere, meer huiselijke kant zien van James Dean en hoe hij zich vermaakte tussen de opnames door: met schaakspel, bril en parkiet op zijn schouder


    James Dean op de set van Rebel Without a Cause, fotograaf Floyd McCarty

    affiche, werkfoto
  • Affiches Theo van Gogh te zien in EYE

    vrijdag 3 oktober 2014

    Vanaf volgende week worden bij de ingang van zaal 2 en 3 in EYE affiches van de films van Theo van Gogh vertoond uit de jaren 80, 90 en 2000. Als eerbetoon aan de filmmaker, die in november precies tien jaar geleden om het leven kwam.

    Het meest opvallend zijn de affiches met fotografie van Erwin Olaf; net zo taboedoorbrekend als de films van Van Gogh zelf. Het affiche van Loos is misschien wel het meest besproken uit de Nederlandse filmgeschiedenis. Olaf speelde hier ook een gastrol in.

    Het affiche voor Van Goghs tweede film Een dagje naar het Strand werd gemaakt met een intrigerende foto van Gerrit Schreurs.

    Voor Vals Licht en Terug naar Oegstgeest maakte het ontwerpbureau Coma Prima de affiches (ontwerper Peter Donkersloot).

    Het minimalistische affiche voor 0605, ontworpen door Frank Kampes, won de Skrien Afficheprijs in 2005.


    Helemaal tot de essentie teruggebracht was de poster voor Van Goghs debuut uit 1982, de controversiële 16 mm-film Luger (met onder andere een scène met twee katten in een wasmachine): alleen de titel een foto. Hierop staat hoofdpersoon Thom Hoffmann afgebeeld. De ontwerper is niet bekend.



    Alle 13 speelfilms van Van Gogh, waarvan EYE er 11 conserveerde, zijn vanaf 10 oktober t/m 2 november hier te zien. Het programma is hier te vinden.

    In de Arena worden bovendien afleveringen van ‘Een prettig gesprek’, de interviews die hij voor AT5 deed, vertoond.



    Theo van Gogh, affiche, Thom Hoffmann
  • Affiches EYE te zien op Nederlands Film Festival

    donderdag 25 september 2014

    Komende zaterdag en dinsdag worden in het programma Nederlands Film Festival Live affiches getoond uit de collectie van EYE. Het zijn posters van films die iconisch zijn voor de Nederlandse filmgeschiedenis, van Pygmalion tot Het gangstermeisje en Blue Movie. Het programma met muziek en filmfragmenten wordt gepresenteerd door Wilfried de Jong, die spraakmakende gasten ontvangt. Ook worden de nominaties voor de Gouden Kalveren hier bekendgemaakt.

    Op zaterdag zijn de gasten Marwan Kenzari, Susan Visser en Marcel Hensema en op dinsdag Eva van de Wijdeven en Gijs Naber. Beide talkshows zijn gratis toegankelijk en worden tevens live uitgezonden op NPO2.

    Een greep uit de affiches:





     

    affiche
  • Ruud van Empel in EYE collectie

    donderdag 11 september 2014

    Sinds 1995 is Ruud van Empel snel bekend geworden als beeldend kunstenaar, gespecialiseerd in fotoseries waarbij hij Photoshop gebruikt om allerlei detailbeelden met elkaar te vermengen. De bijzondere resultaten hebben geleid tot exposities over de hele wereld (zie de website).
    Van Empel was echter bij EYE al een bekende naam als affiche-ontwerper. Voor film en theater ontwierp hij al sinds begin jaren 80 affiches, waarvan er reeds 26 in de collectie voorkwamen.
    Wat ons bijzonder opviel echter was een pagina uit het storyboard van de Frans Weisz film "Op afbetaling", die in het archief van de regisseur voorkomt. Dit was aanleiding om contact op te nemen met Van Empel, om na te gaan of hij het complete storyboard nog in bezit had. Tot onze vreugde bleek dit het geval, en was hij geïnteresseerd om dit aan EYE over te dragen in langdurige bruikleen.


    Bovendien was het bezoek dat ondergetekende aan het fraaie atelier van Van Empel bracht, aanleiding om verder te kijken dan dit storyboard. Dit leidde niet alleen tot een welkome aanvulling van de 6 filmaffiches die EYE nog niet bezat, maar ook tot diverse vormen van artwork en documentatie voor de productie "Theo en Thea en de ontmaskering van het tenenkaasimperium" en andere ontwerpen.

    De collectie is inmiddels ontsloten; zie de inventaris.
    Ruud van Empel, storyboard, affiche
  • Hitchcock films en internationale affiches te zien in EYE

    dinsdag 1 juli 2014

    Alfred Hitchcock en zijn films zijn op vele manieren verbeeld in de media door de jaren heen. De affichecollectie van EYE bied een mooie afspiegeling van de verschillende ontwerpen die ontstonden in de creatieve geesten van afficheontwerpers en producenten. De Amerikaanse producenten van de meeste Hitchcockfilms bepaalden in hoge mate het design; de ontwerper is meestal niet bekend en de afbeelding is vaak vrij standaard en voor het grote publiek herkenbaar, met een duidelijke weergave van de sterren uit de film en pakkende slagzinnen als "Alfred Hitchcock's Suspenceful Sex Mystery" (voor Marnie) en "This is Love" (bij Spellbound). Poolse ontwerpers hielden er een heel andere stijl op na, zonder druk van de producent en zeer beeldend, vaak grafisch (Zawrot Glowy /Vertigo, ontwerp Roman Cieslewicz). Ook uit Denemarken zijn er zeer originele en aantrekkelijke ontwerpen uit de collectie geselecteerd, zols het strakke ontwerp voor Dial M For Murder (Telefonen ringer kl. 23).

    Uit Nederland zijn enkele affiches te zien uit de periode dat ook hier nog eigen ontwerpen voor buitenlandse films werden gemaakt, zoals Obsessie (voor Spellbound, ontwerp van Ad Werner).
    Telkens in paren van twee ontwerpen voor één film zijn er in totaal 10 originele affiches te zien in EYE (wand tegenover de garderobe) vanaf vandaag. Het filmprogramma, onder de titel "The Hitchcock Touch", loopt van 24 juli t/m 12 oktober. In totaal zijn er 48 films uit zijn oeuvre te zien, vanaf de 9 recentelijk gerestaureerde zwijgende films tot en met Family Plot uit 1976.


    Alfred Hitchcock, Ad Werner, affiche, Roman Cieslewicz
  • EYE affiches te zien bij Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam

    donderdag 19 juni 2014

    De Bijzondere Collecties  van de UvA opnenen deze week een nieuwe tentoonstelling onder de titel "Sterke verhalen. Vijf eeuwen vertelcultuur" (van 24 juni t/m 5 oktober). Voor deze tentoonstelling zijn een 7-tal affiches uit de EYE collectie op hoge resolutie bij de UvA gedigitaliseerd, zodat men in de tentoonstelling op het gewenste formaat en zonder risico's op beschadiging van een origineel deze objecten kan laten zien. De onderwerpen van de affiches zijn de verhalen van Assepoester en Tijl Uilenspieghel, verhalen die meerdere malen en in meerdere talen verfilmd zijn. De collectie van EYE heeft daar een afspiegeling van in huis, waaronder bijgaande voorbeelden uit (het toenmalige)Tsjechoslowakije (1958, ontwerp Frantisek Kardaus) en Frankrijk (1956, ontwerper onbekend).
     

    Frantisek Kardaus, affiche
  • Grace Kelly affiches van EYE in Paleis 't Loo

    woensdag 4 juni 2014

    Van 5 juni t/m 26 oktober wordt in Paleis 't Loo een grote expositie gewijd aan Grace Kelly, de latere Prinses Grace van Monaco, die als filmactrice in korte tijd een grote naam had opgebouwd in o.a. Hitchcock's To Catch a Thief en Rear Window. Voor Country Girl ontving zij in 1955 een Oscar. Uit de collectie van EYE zijn 5 affiches te zien, waaronder:


    affiche, Grace Kelly
  • Esther de Boer van Rijk in het Joods Historisch Museum

    donderdag 15 mei 2014

    Het Joods Historisch Museum presenteert vanaf 19 mei 2014 de tentoonstelling  Hollands populairste actrice, over het leven en werk van actrice Esther de Boer-van Rijk. Zij was aan het begin van de twintigste eeuw de lieveling van het Nederlandse theaterpubliek. Ze werd populair door haar rol als Kniertje, in Herman Heijermans' stuk Op hoop van zegen. Meer dan 1200 keer speelde zij de arme vissersvrouw die haar man en zonen verliest aan de zee.
    Uit de collectie van EYE wordt het affiche voor de gelijknamige filmversie uit 1934 getoond, ontworpen door Jan Wijga.
    Alex Benno, Jan Wijga, affiche, Esther de Boer-van Rijk
  • Affiches EYE in Londen

    dinsdag 29 april 2014

    Bij de boekpresentatie van het door Giorgio Bertellini samengestelde Italian Silent Cinema: A Reader (John Libbey, 2013) tijdens de Sony World Photography Awards Exhibition at Somerset House, London zullen  van 1 t/m 18 mei reproducties te zien zijn van twee affiches uit de Desmet collectie. In het boek ook twee essays van de hand van Ivo Blom.
    Het betreft de films Robinet chauffeur miope (ontwerp: Atelier Butteri) en Kri Kri s'improvvisa cameriere van ontwerper Romeo Marchetti.


    affiche, Zwijgende film, Jean Desmet, Ivo Blom

Pagina's