bioscoopeigenaar

Het filmlandschap veranderde snel aan het begin van de twintigste eeuw: films werden steeds vaker vertoond op andere plaatsen dan de kermis en het varieté.

De eerste vaste bioscopen openden in Nederland vanaf 1906; het ging de eerste jaren om een handjevol.

Op 13 maart 1909 opende Desmet een vaste bioscoop in Rotterdam: de Cinema Parisien op de Korte Hoogstraat. Na het openen van Parisien zou zijn reisbioscoop nog zeker een jaar de kermissen afgaan, maar zelf was hij daar niet altijd meer bij.

bijzondere publiekstrekker

Desmet was een vertoner (en later een verhuurder) van films, maar geen producent. Wel liet hij een heel enkele keer een film in opdracht maken – in de traditie van de reisbioscoop, waar het vertonen van een lokale opname een publiekstrekker van jewelste was.

Zo'n opdrachtfilm van Desmet is Bezoek van de koninklijke familie te Rotterdam:

tentoonstelling Jean Desmet

tentoonstelling Jean Desmets Droomfabriek
Van 13 december 2014 tot en met 12 april 2015

Om deze video te bekijken moet je cookies accepteren klik hier

Desmet liet deze film maken toen de koninklijke familie de stad bezocht in september 1913. Er is een massa mensen op straat om een glimp van koningin Wilhelmina en prins Hendrik te zien. Zij maken een aantal ritten door de stad in een open rijtuig en een boottocht.

De crux was natuurlijk dat Desmets Rotterdamse bioscopen goed in beeld waren: Cinema Parisien en Cinema Royal, Desmets tweede bioscoop die net was geopend op de Coolsingel. Voor de ingang van de Parisien poseert het personeel.

Bij Cinema Royal zijn de affiches van de films Lastertongen (Il veleno delle parole, 1913, Celio film) en De loerende dood (Den lurende Död, 1913, Dania Biofilm) te zien. In Cinema Parisien draait De valsche edelman ontmaskerd (La tutela, 1913, Celio Film).

bioscopenimperium

Maar ondertussen had Desmet verder gekeken dan Rotterdam. In 1910 was hij ook een bioscoop begonnen op de Amsterdamse Nieuwendijk, óók Parisien geheten. En daar bleef het niet bij. Samen met een aantal familieleden exploiteerde Desmet bioscopen in onder meer Amsterdam, Rotterdam, Vlissingen, Amersfoort, Eindhoven en Bussum. Desmet als bioscoopeigenaar was betrokken bij zeker 10 bioscopen.

papierwinkel

Dit is de tijd dat er voor Desmet heel veel papierwerk bijkomt: loonlijsten, belastingen, verzekeringen, onderhoudsovereenkomsten. Alles is in het archief bewaard; zodoende is tot in detail te achterhalen hoe de zakelijke kant van het filmwezen in elkaar stak.

Maar de personeelsstukken spreken op een veel directere manier: Desmet bewaarde ook de kaart van de explicateur die zich aanbeveelt, de sollicitatie van een filmoperateur, afschriften van royale en magere referenties - de laatste gepikeerd geretourneerd!