NLEN
Eye Filmmuseum

voor alle dagen

in alle talen

still uit De ballade van een soldaat (Grigori Tsjoechraj, SU 1959)

Ballade van een soldaat

Grigori Chukhrai / SUHH, 1959 / 89 min.

Een van de grote Russische naoorlogse films is Grigori Tsjoechrajs Ballade van een soldaat. De regisseur, die zelf als 19-jarige aan het front streed, schildert een lyrisch en menselijk portret van Aljosja, soldaat-met-verlof, op weg naar zijn moeder. Eerst helpt hij zijn medereizigers. 

poster De ballade van een soldaat (Grigori Tsjoechraj, SU 1959)
Voor de Russen is het nog steeds hét ijkpunt: de Tweede Wereldoorlog, waarin naar schatting rond de 24 miljoen Russische soldaten en burgers om het leven kwamen.

In de Stalin-jaren waren films over ‘De Grote Vaderlandse Oorlog’ bedoeld als heroïsche schildering van de inspanningen van Stalin, zijn generaals en de collectieve opofferingen van het Russische volk. Met Ballade van een soldaat (Ballada o soldatje) koos Tsjoechrai voor een andere benadering; ja, soldaat Aljosja is een held – hij vernietigde in z’n eentje twee Duitse tanks -, maar vooral een mens.

Het is de mens Aljosja die Tsjoechrai, zelf een gedecoreerd oorlogsveteraan, op de voorgrond plaatst; Aljosja wijst een onderscheiding af en kiest voor zes dagen verlof om zijn moeder te bezoeken in Siberië. Tijdens de lange treinreis spreekt hij Russen over het leven achter het front, probeert hij te helpen waar hij kan en ontmoet hij zijn eerste liefde Sjoera.

Ritmisch en dynamisch

Ballade van een soldaat vermijdt de pompeuze, oorlogverheerlijkende stijl van de sovjetcinema onder Stalin en is vooral een tekening van de wonden die een oorlog slaat; de beelden zijn niet langer statisch, de montage ritmisch, snel en dynamisch – net als andere filmers in de dooiperiode zou Tsjoechrai een ode hebben willen brengen aan avant-gardepionier Sergej Eisenstein.

Ballade van een soldaat won op het filmfestival van Cannes een speciale prijs – te midden van nieuw werk van regisseurs als Fellini, Antonioni en Bergman – en geldt met Als de kraanvogels overvliegen (Michail Kalatozov, 1957) en Het lot van een mens (Sergej Bondartsjoek, 1959) als een van de grote films van de Russische Dooi.

Dit is onderdeel van

Details

Regisseur

Grigori Chukhrai

Productiejaar

1959

Productieland(en)

SUHH

Originele titel

Ballada o soldate

Lengte

89 min.

Taal

Russisch

Ondertiteling

NLD

Drager

35mm

Onderdeel van

Russische dooi

Rusland anno 2021: na de laatste verkiezingsoverwinning van Poetin lijken hervormingen verder weg dan ooit. Hoe anders was dat in de jaren vijftig van de vorige eeuw, toen Nikita Chroesjtsjov, de nieuwe leider van de Sovjet-Unie na de dood van Stalin, de aanzet gaf tot verandering. In de periode van de ‘dooi’ ontstonden klassiekers als Ballade van een soldaat (1959, Grigori Tsjoechraj) en Als de kraanvogels overvliegen (1957, Michail Kalatozov); een nieuwe generatie filmmakers (Tarkovski, Shepitko) trad op de voorgrond.

Lees meer
campagnebeeld Russische Dooi
still uit De ballade van een soldaat (Grigori Tsjoechraj, SU 1959)
still uit De ballade van een soldaat (Grigori Tsjoechraj, SU 1959)

Achteraf nog iets drinken of eten? Reserveer online voor Eye Bar Restaurant.
Voorrang op tickets? Support Eye en zie meer.