(nostalgia) & Obscure Light

Programma

• 

  (nostalgia)

  Hollis Frampton haalt herinneringen op aan twaalf foto's, die een voor een verbranden. Doordat stem en beelden niet synchroon lopen – elk verhaal hoort bij de foto die erna volgt, niet bij de foto die we zien – ontstaat een dubbele tijdsbeleving.
  
  Voordat Hollis Frampton bekend werd als filmmaker van de New American Cinema, hield hij zich voornamelijk bezig met fotografie. In (nostalgia) laat hij elf van zijn foto's zien, gemaakt tussen 1958 en 1966, plus een foto van een onbekende fotograaf. Het zijn foto's van vrienden in de New Yorkse kunstwereld, beschimmelde spaghetti of twee toiletten die een kruisiging nabootsen. Bij alle twaalf haalt hij herinneringen op. Na ongeveer een minuut, wanneer het commentaar is gestopt, vatten de foto's een voor een vlam en verbranden ze tot as. Door de zwartgeblakerde foto's ook op film vast te leggen, herschept Frampton ze in zekere zin.
  
  Daarbij lopen voice-over en beelden niet synchroon: elk verhaal hoort bij de foto die erop volgt, niet bij de foto waar we naar kijken. Zo laveer je tussen de foto die je verwacht te gaan zien en het verhaal bij de vorige foto. Framptons zwart-witfilm, onderdeel van een groter werk genaamd Hapax Legomena, is een dubbele tijdsbeleving waarin herinnering en vooruitblik samensmelten.

• 

  Obscure Light

  Wat betekent het om kind te zijn van staatsvijanden, in een land van zware politieke onderdrukking? Filmmaker Susana de Sousa Dias vraagt het drie kinderen van voormalig communistisch leider Octávio Pato. Alle drie werden geboren in Portugal tijdens de langste dictatuur van Europa in de vorige eeuw (1926-1974).
  
  De kinderen waren nog klein toen hun ouders door de gevreesde Portugese geheime dienst (PIDE) werden weggevoerd vanaf hun onderduikadres, gevangengezet en gemarteld. De inmiddels volwassen Isabel, Álvaro en Rui vertellen, met nog altijd veel emotie, over hun herinneringen aan hun jeugd en hun vader en moeder, die ze bij thuiskomst nauwelijks herkenden.
  
  We horen hun hartverscheurende verhalen terwijl vanuit het duister beelden opdoemen als geesten: arrestatiefoto's van hun ouders, door de Portugese politie in het geheim gemaakte opnamen, beelden van wat er nog over is van de boerderij van hun grootouders. Beeld en audio vormen samen een indrukwekkende getuigenis die duidelijk maakt hoeveel onherstelbare schade een dictatoriaal regime kan veroorzaken.