Let op: deze tentoonstelling is geweest.

Béla Tarr

Till the End of the World
Tentoonstelling
21 januari t/m 7 mei 2017

EYE presenteerde van 21 januari t/m 7 mei 2017 de tentoonstelling Béla Tarr – Till the End of the World. Béla Tarr wordt wereldwijd beschouwd als de meest invloedrijke filmauteur van de afgelopen dertig jaar. Hij is de meester van het betoverende lange shot, de meester van de prachtig in beeld gebrachte, zwaarmoedige films over de condition humaine.

Béla Tarr (Pécs, Hongarije, 1955) brak internationaal door met Damnation (1988) en breidde zijn roem en aanzien uit met zijn ruim zeven uur durende magnum opus Satantango (1994) en Werckmeister Harmonies (2000). Alle drie de films zijn op te vatten als commentaar op de kwetsbaarheid van de menselijke beschaving; onverwachte, bedreigende ontwikkelingen blijken het dierlijke in de mens naar boven te brengen en doen de onderlinge solidariteit in een besloten gemeenschap snel teniet. Het zijn grootse, aardse films, waarin de mens in de uitzichtloosheid van zijn bestaan wordt geportretteerd. Toch is er soms een glimp van verlossing, als de drank vloeit, een orkestje speelt en de barbezoekers zich verliezen in een dronken dans.

Om deze video te bekijken moet je cookies accepteren klik hier

Tarr beschouwt zijn laatste film The Turin Horse (2011) als een film over het einde van de wereld en daarmee tegelijkertijd als het einde van zijn eigen filmografie. Hij kon zich niet voorstellen ooit nog een film te kunnen maken die nog uitgebeender, nog meer tot de essentie teruggebracht zou zijn. Voor de tentoonstelling in EYE nam Tarr echter voor het eerst weer de camera ter hand om zijn allerlaatste scène te filmen.

Om deze video te bekijken moet je cookies accepteren klik hier

Het is zijn boosheid over de houding binnen Europa, en met name in Hongarije, tegenover vluchtelingen en migranten, die hem ertoe heeft aangezet om een statement te maken en zich uit te spreken.

over Béla Tarr

Op zestienjarige leeftijd begon Béla Tarr al met het maken van films, veelal naturalistische en geëngageerde sociale drama's en documentaires. Na zijn opleiding aan de filmacademie in Boedapest ontwikkelde hij een eigenzinnige en invloedrijke stijl. Sinds Damnation (1988) kenmerken Tarrs films zich door lange ‘takes’ en weinig montage, doorgaans opgenomen in adembenemend zwart-wit. Zijn personages leven armoedige levens in doffe uitzichtloosheid op het desolate Hongaarse platteland. Tarr toont ons het bestaan ontdaan van alle franje en nodigt zijn kijkers uit tot mededogen.

In het werk van Béla Tarr zijn stijl en inhoud onlosmakelijk met elkaar verbonden. Zijn films getuigen van een somber wereldbeeld waarin de mens geen grip heeft op zijn eigen bestaan en gedwongen is het lot passief te ondergaan. De personen in zijn films zijn in de steek gelaten door het leven. De films spelen zich veelal af in een omgeving waar verval, afbraak en desinteresse heersen. Maar uit deze situatie maakt Tarr als een van de grootmeesters van de hedendaagse cinema een oeuvre dat hypnotiserend is in zijn beeldende kracht. Tarr durft als geen ander te vertrouwen op het beeld, dat je optilt uit de ellende. Hij filmt sinds Damnation louter in zwart-wit, of eigenlijk zou je beter kunnen zeggen in grijs, en gebruikt extreem lange shots waarin de camera heel langzaam een ruimte of een landschap ‘verkent’.

Let op: Deze tentoonstelling liep van 21 januari tot en met 7 mei 2017

rondleidingen onderwijs

Speciaal voor het onderwijs biedt EYE interactieve rondleidingen bij deze tentoonstelling.

  • Béla Tarr - Till the End of the World, Eye Filmmusuem © Studio Hans Wilschut

  • Béla Tarr - Till the End of the World, Eye Filmmusuem © Studio Hans Wilschut

  • Béla Tarr - Till the End of the World, Eye Filmmusuem © Studio Hans Wilschut

  • Béla Tarr - Till the End of the World, Eye Filmmusuem © Studio Hans Wilschut

  • Béla Tarr - Till the End of the World, Eye Filmmusuem © Studio Hans Wilschut

  • Béla Tarr - Till the End of the World, Eye Filmmusuem © Studio Hans Wilschut

  • Béla Tarr - Till the End of the World, Eye Filmmusuem © Studio Hans Wilschut

...in deze museale setting werkt het grandioos...dompelt je met huid en haar onder... (**** NRC Handelsblad) 

 ...een geweldig weerzien - of dito kennismaking - met Tarrs fantastische filmoeuvre...meesterschap... (Het Parool).

over de tentoonstelling

Speciaal voor EYE heeft Tarr een tentoonstelling ontwikkeld die het midden houdt tussen een film, een theaterdecor en een installatie. Tarr heeft in zijn films altijd de keerzijde van de vooruitgang laten zien en het is daarom niet verwonderlijk dat hij zich geroepen voelt om een statement te maken dat gericht is tegen de onmenselijke behandeling van duizenden migranten en vluchtelingen die proberen hun leven een waarde te geven die hen – in Europa – niet gegund wordt.

In EYE toonde Tarr middels ‘found footage’, oorlogsbeelden, fragmenten uit zijn eigen films, rekwisieten (de boom uit The Turin Horse) en een speciaal voor de tentoonstelling opgenomen nieuwe scène niet alleen zijn sombere wereldbeeld, maar tegelijkertijd zijn mededogen voor de buitengeslotenen van onze samenleving.

De regisseur staat bekend om zijn liefde voor de lange vertelling, waarin de uiterste mogelijkheden van de filmtaal worden verkend. Tarr: “Ik beschouw film nog steeds niet als showbusiness, maar als de zevende kunst. Ik ben nooit geïnteresseerd geweest in verhalen, omdat het verhaal altijd hetzelfde is. Lees het Oude Testament maar, het staat er allemaal al in, we hebben geen nieuwe verhalen te vertellen, we belanden altijd in hetzelfde oude verhaal.”

EYE volgt al langer het werk van de internationaal gelauwerde regisseur, wiens werk met regelmaat te zien is geweest in Nederland. Het filmmuseum bracht twee films van Béla Tarr uit – Werckmeister Harmonies en The Turin Horse – en heeft een twintigtal titels van de regisseur in de collectie, waaronder vroege korte films en coproducties met de Hongaarse televisie.

publicatie

Bij de tentoonstelling verscheen een publicatie over zijn oeuvre, met een essay van Dana Linssen (NRC Handelsblad, de Filmkrant), dat als gids te gebruiken was bij de tentoonstelling.

Volledig aanbod

Van A tot Z

Let op: deze tentoonstelling is geweest.