
Abschied von Gestern
Alexander Kluge / DE, 1966 / 88 min.
Alexander Kluge neemt de pijnpunten van het naoorlogse Duitsland onder de loep. ‘Anita G.’, jonge joodse vrouw, vlucht uit de DDR. In het West-Duitse ‘Wirtschaftswunder’ wacht haar een koud onthaal. De filmers van de Neue Deutsche Film werden bewonderd door de eerste lichting Filmacademiestudenten in Amsterdam.

Met niet meer dan een koffertje in de hand belandt Anita G. in de Bundesrepublik van eind jaren vijftig, waar het ‘Wirtschaftswunder’, de economische boom in een zich heroprichtend Duitsland, de modale burger door de poorten van het consumptieparadijs zal voeren.
Van dat alles krijgt de in 1937 in Leipzig (vanaf 1949 in de DDR) geboren en vervolgde joodse Anita – indrukwekkend vertolkt door Kluges zuster Alexandra – weinig mee. Haar positie in het naoorlogse West-Duitsland als joodse vrouw en vluchteling uit de DDR is dubbel problematisch; alleen al haar aanwezigheid herinnert aan het beladen verleden van het gedeelde Duitsland.
Anita kan geen nieuw bestaan opbouwen; ze fladdert van het ene baantje naar het andere, heeft affaires, steelt en begint steeds opnieuw. In soms documentair ogende opnamen – waarbij Anita vragend de camera inkijkt - schildert Kluge Anita’s strijd om opgenomen te worden in een kil, ongastvrij en bureaucratisch West-Duitsland.
Middenin in het leven
Met zijn eerste lange speelfilm won Kluge in 1966 de Speciale Juryprijs van het filmfestival van Venetië. Vier jaar eerder had hij in het Oberhausener Manifest, met o.a. Edgar Reitz en Peter Schamoni, opgeroepen tot de Neue Deutsche Film, pleidooi voor een cinema die middenin het leven zou staan in plaats van romantische zwijmelverhaaltjes uit de filmstudio te verkopen.
Met o.a. Margarethe von Trotta, Rainer Werner Fassbinder, Volker Schlöndorff en Werner Schroeter vormde Kluge een verbond van geëngageerde, kritische filmers dat nieuwe wegen insloeg. Ook in Amsterdam, waar Wim Verstappen en Pim de la Parra in 1966 opzien baarden met De minder gelukkige terugkeer van Joszef Katús naar het land van Rembrandt, werd het werk van de nieuwe Duitse filmers op de voet gevolgd.
Vertoning 4K-restauratie (2026).
Dit is onderdeel van
Bijzondere vertoningen
Details
Regisseur
Alexander Kluge
Productiejaar
1966
Productieland(en)
DE
Originele titel
Abschied von Gestern
Lengte
88 min.
Taal
Duits
Ondertiteling
ENG
Drager
DCP
Onderdeel van
Dutch New Wave
Ze waren jong en wilden afrekenen met de in hun ogen burgerlijke Nederlandse films van de jaren vijftig. Adriaan Ditvoorst, Pim de la Parra, Frans Weisz, Wim Verstappen, René Daalder en Nikolai van der Heyde waren in de ban van de vrije, onopgesmukte filmstijl van het Italiaanse neorealisme en de Franse nouvelle vague; net als Roberto Rossellini, Vittorio De Sica, François Truffaut en Jean-Luc Godard wilden ze films maken over het leven zelf, met levensechte personages.



Voorrang op tickets? Steun Eye en zie meer.



