Eye Art & Film Prize

In 2025 heeft Sohrab Hura de elfde Eye Art & Film Prize gewonnen. Eerdere winnaars van de prestigieuze prijs zijn Hito Steyerl (2015), Ben Rivers (2016), Wang Bing (2017), Francis Alÿs (2018), Meriem Bennani (2019), Kahlil Joseph (2020), Karrabing Film Collective (2021), Saodat Ismailova (2022), Garrett Bradley (2023) en Chia-Wei Hsu (2024).

Omdat beeldtaal steeds meer invloed uitoefent op de wijze waarop wij de werkelijkheid ervaren en film en video niet meer weg te denken zijn uit de hedendaagse kunst, heeft Eye in 2015 een prijs in het leven geroepen voor beeldend werk op het grensgebied tussen kunst en film. De prijswinnaar is iemand die verschillende werken van hoge kwaliteit gemaakt heeft en een uitzonderlijk oeuvre aan het opbouwen is, dat blijkt geeft van een eigenzinnig visie op filmkunst en/of beeldcultuur. De prijs bedraagt 30.000 euro en is bestemd voor het maken van nieuw werk.

Bregtje van der Haak, directeur Eye Filmmuseum:

“In de 21ste eeuw omringt en achtervolgt bewegend beeld ons overal, niet alleen online maar ook in de fysieke wereld. Wat is in deze context de betekenis van het filmbeeld in cinema en beeldende kunst?

Wereldwijd werken gedreven kunstenaars en filmmakers vanuit persoonlijke en vernieuwende visies aan deze vragen. Zij onderzoeken de status van het beeld in hun werk en bieden kennis, emotie, schoonheid en inspiratie om bewegende beelden in de overweldigende context van de ‘datawereld’ complex, betekenisvol en radicaal te laten zijn.

Met de Eye Art & Film Prize willen wij nieuw werk van deze kunstenaars op het grensvlak van film en beeldende kunst stimuleren en daarmee tevens de internationale discussie aanjagen over al deze vragen, als bijdrage aan een artistieke en meerstemmige beeldcultuur.”

Opzet van de prijs

De internationale adviesraad nomineert kunstenaars en filmmakers voor de Eye Art & Film Prize en een internationale jury bestaand uit invloedrijke spelers uit de wereld van (beeldende) kunst en film, wijst jaarlijks de winnaar aan. Naast het prijzengeld dat de winnaar ontvangt organiseert Eye een tentoonstelling met werken van de winnaar. In sommige gevallen is dat een groepstentoonstelling, in andere gevallen een solo.

Eye besteedt in haar programmering veel aandacht aan het grensvlak tussen beeldende kunst en film. In tentoonstellingen, filmprogramma’s, evenementen, lezingen en symposia worden zowel historische als hedendaagse ontwikkelingen voor het voetlicht gebracht.

Historisch perspectief

Film, wellicht de meest dynamische van alle kunsten, is pas ontstaan aan het einde van de 19de eeuw. In de jaren twintig van de vorige eeuw zijn het kunstenaars als Marcel Duchamp, Luis Buñuel en Hans Richter die het medium film, wars van alle commerciële filmuitingen, als een nieuwe artistieke mogelijkheid zien en gebruiken om kunst te maken. Daarna verdwijnt film naar de achtergrond in de kunsten en het duurt tot in de jaren zestig van de vorige eeuw voordat ‘pure cinema’ weer een belangrijke rol gaat spelen binnen diezelfde kunsten en kunstenaars als Andy Warhol, Anthony McCall en Michael Snow de film een museale status geven.

Halverwege de jaren negentig breekt het medium film definitief door binnen de beeldende kunst. Gebruikmakend van de digitale revolutie, de goedkope videoprojector, nieuwe draagbare camera’s en andere voortschrijdende technieken, ziet een nieuwe generatie kunstenaars film en bewegend beeld als hét uitdrukkingsmiddel van deze tijd. Kunstenaars als Douglas Gordon, Steve McQueen, Fiona Tan, Isaac Julien, Aernout Mik, Pipilotti Rist en vele anderen veranderden de museale ‘white box’ in een ‘black box’.

In de eerste decennia van de 21ste eeuw opent het landschap van het bewegende beeld zich nog meer. Een steeds grotere groep filmmakers maakt zich los uit de bioscoop en ontdekt de mogelijkheden van de driedimensionale tentoonstellingsruimte. Ze maken grote, uitbundige installaties over meerdere schermen, maar ook kleine, intieme presentaties van een enkel scherm, of gebruiken bijvoorbeeld LCD monitors als onderdeel van een multimediale installatie, en tonen daarmee dat het grensgebied tussen Art en Film volwassen is geworden.

Ondersteuning

Vanaf 2023 wordt de Eye Art & Film Prize ondersteund door Ammodo. Van 2015 tot 2022 was de prijs een samenwerking met het Engelse Paddy and Joan Leigh Fermor Arts Fund. Ammodo stimuleert de ontwikkeling van kunst, architectuur en wetenschap. Kunstenaars, wetenschappers en architecten leveren een belangrijke bijdrage aan de vernieuwing van de maatschappij. Zij leggen verbanden, bieden inzichten, verleggen grenzen en vergroten onze kennis. Hun werk laat ons op een andere manier naar de wereld kijken. Ammodo ondersteunt toonaangevende kunstprojecten, initiatieven in sociale en ecologische architectuur en hoogstaand wetenschappelijk onderzoek. Ook produceert Ammodo documentaires om zichtbaarheid te geven aan de pioniers in deze velden.