Kennisbank

Hier vind je een bundeling van artikelen over de Nederlandse filmgeschiedenis en de collectie van Eye; van de eerste films in Nederland tot vraagstukken rond digitale restauratie.

De wraak van het visschersmeisje (NL, Jan van Dommelen, 1914) voor en na restauratie.

Digitale filmrestauratie

Hoe kan een gedigitaliseerde film een waarheidsgetrouwe weergave zijn van het analoge origineel?

Lees meer

Wat er te redden valt

De goede staat van de films in onze archieven kunnen we niet als vanzelfsprekend beschouwen.

Lees meer

Still from Uit het rijk der kristallen (1927), J.C. Mol.

Still van Uit het rijk der kristallen (1927), J.C. Mol.

Experimentele film in Nederland

Experimentele films zijn films waarbij het onderzoek - naar bijvoorbeeld licht, montage of het verwachtingspatroon van de kijker - centraal staat.

Lees meer

De beginjaren van de film

Meer artikelen

Hondenkarren (NL, Onbekend, 1899)

Nederlandse filmproductie tot 1900

In juni 1896 maakte de in Amsterdam gevestigde fotograaf M.H. Laddé drie korte films die werden vertoond door de reisbioscoop van de Leeuwardense vertoner Christiaan Slieker.

Lees meer

Feestelijk bezoek van H.M. de koningin Wilhelmina aan Rotterdam (NL, Emile Lauste, 1899)

De oudste Nederlandse films in de collectie van Eye

Het overgrote deel van alle films uit de eerste decennia van de filmgeschiedenis is verloren gegaan - dit geldt ook voor de eerste films die in Nederland zijn gemaakt.

Lees meer

Briefkaart van de Rotterdamse Coolsingel, met links de driehoekige gevel van de Tivoli-Wintertuin waar vanaf 1903 bioscoopvoorstellingen werden gegeven.

De eerste bioscopen

Voor het eerst werden in Nederland autonome filmvertoningen gehouden op een vaste plek en op reguliere basis.

Lees meer

Still uit Bet naar de Olympiade (NL, Theo Frenkel sr., 1928)

De Nederlandse speelfilm in de jaren twintig

Het einde van de Eerste Wereldoorlog kondigde grote veranderingen aan in de filmwereld. De Amerikaanse filmindustrie had zich tijdens de oorlog sterk ontwikkeld.

Lees meer

Vakpers en fan magazines

Rond 1907 werden de eerste filmtijdschriften gepubliceerd in Groot-Brittannië en Duitsland. Pas in 1912 verscheen het eerste filmtijdschrift in Nederland: 'De Bioscoop-Courant'.

Lees meer

Affiche bij Grevinde X (DK, Holger Rasmussen, 1909) in Duitsland uitgebracht als Der rote Domino

De ‘bioscope-quaestie’ en de schoolbioscoop

Is de bioscoop eigenlijk wel geschikt voor kinderen? Discussies in 1912 leidden er al vrij snel toe dat een aantal steden overging tot het instellen van een lokale filmkeuring.

Lees meer

Loet C. Barnstijn (1880 - 1953).

De komst van de geluidsfilm

In Nederland verliep de introductie van de geluidsfilm vrij snel. Ons land behoorde tot de voorlopers in Europa.

Lees meer

Advertentie, Nieuw Weekblad voor Cinematiofgrafie (1930) Lilian Harvey wenst u een vrolijk paasfeest

De directie der UFA en Lilian Harvey wensen U voordelige Paasdagen; Nieuw Weekblad voor Cinematografie, 18 april 1930.

Buitenlandse sterren in het Nederland van de jaren dertig

In de jaren dertig kwamen veel buitenlandse sterren naar Nederland om hun film of om zichzelf te promoten.

Lees meer

Lien d'Oliveyra (linksvoor) en collega's, werkfoto Amsterdam bij nacht (1936).

Editors in de jaren dertig

Vrouwen kwamen niet makkelijk aan de slag 'achter de camera'. Eén van de eerste afdelingen waar dat wél lukte was de montage.

Lees meer

LO-LKP (NL, Max de Haas, 1949)

Tweede Wereldoorlog en verzet: van LO-LKP tot De overval

Na de Tweede Wereldoorlog waren de filmstudio's in Duivendrecht en Wassenaar onbruikbaar en een flink aantal vakmensen uit de filmindustrie was dood, geëmigreerd of gestopt.

Lees meer

Affiche voor De vliegende Hollander (NL, Gerard Rutten, 1957)

Eindelijk steun voor de Nederlandse speelfilm

In 1946 verscheen voor de eerste maal een post ‘filmproductie’ op de Rijksbegroting. Voor het eerst was de overheid bereid structureel te investeren in film.

Lees meer

Titelkaart Nederlandse Onderwijs Film (NOF)

Stichting Nederlandse Onderwijsfilm (NOF)

Begin jaren veertig kwam het plan op om leraren educatieve films te laten tonen in de eigen klas. Zo werd tijdens de bezetting de Stichting Nederlandse Onderwijsfilm opgericht.

Lees meer

Van links naar rechts: Samuel Meyering, Rem Koolhaas, Frans Bromet, René Daalder en Jan de Bont. Allen studeerden aan de Filmacademie.

Samuel Meyering, Rem Koolhaas, Frans Bromet, René Daalder, Jan de Bont.
(c) Frans Bromet

Nederlandse Filmacademie

In de eerste maanden van haar bestaan bood de academie slechts twee vakken aan, ‘Filmhandel’ en ‘Scenarioschrijven en draaiboektechniek’.

Lees meer

Still uit Een zondag op het eiland van de Grande Jatte (NL, Frans Weisz, 1965)

De korte fictiefilm in de jaren zestig

Na de Tweede Wereldoorlog kwam de Nederlandse overheid voor het eerst met subsidie voor film.

Lees meer

Skoop en Skrien: een nieuwe wind

In de jaren zestig verschenen er twee nieuwe filmtijdschiften op de markt: in 1963 Skoop en in 1968 Skrien. Beide waren opgericht door studenten van de Nederlandse Filmacademie.

Lees meer

Kennisbank

Filmdossiers

Long reads

Digitale filmrestauratie

Wat er te redden valt

Experimentele film in Nederland

De beginjaren van de film

Nederlandse filmproductie tot 1900

De oudste Nederlandse films in de collectie van Eye

De eerste bioscopen

De jaren 10 en 20 van de vorige eeuw

De Nederlandse speelfilm in de jaren twintig

Vakpers en fan magazines

De ‘bioscope-quaestie’ en de schoolbioscoop

De jaren 30

De komst van de geluidsfilm

Buitenlandse sterren in het Nederland van de jaren dertig

Editors in de jaren dertig

De jaren 40 en 50

Tweede Wereldoorlog en verzet: van LO-LKP tot De overval

Eindelijk steun voor de Nederlandse speelfilm

Stichting Nederlandse Onderwijsfilm (NOF)

De jaren 60 en 70

Nederlandse Filmacademie

De korte fictiefilm in de jaren zestig

Skoop en Skrien: een nieuwe wind